Fyrsta sigling Gunnars Trausta: Af Lolum og Tótum

04. júlí 2007

I met her in a club down in old soho
Where you drink champagne and it tastes just like cherry-cola
C-o-l-a cola
She walked up to me and she asked me to dance
I asked her her name and in a dark brown voice she said Lola
L-o-l-a lola lo-lo-lo-lo lola


Það var Kinks-lagið um hana Lolu sem hljómaði þegar galvaskar hetjur hafsins héldu um borð í Hafliða SI 2 um miðjan desember 1970. Hjölli Tóta fór fremstur spilandi á gítarinn og við sungnum með ásamt kærustum og fylgdarliði. Allt var snævi þakið og ljósastaurarnir vörpuðu birtu sinni á ýturuðningana. Hersingin beygði neðst á Aðalgötu við trésmíðaverkstæði Bjarka Árna og Guðmundar Gauta, hélt síðan framhjá Eincó í átt að vélsmiðju Halla Þórs og Lola entist okkur alla leið um borð. Það urðu fagnaðarfundir við hina skipverja og skálað í kókblönduðu ákavíti. Gert var klárt til brottfarar og brátt sigldi Hafliði frá bryggju og við veifuðum til vina og ættingja á bryggjunni.

Fljótlega kvisaðist í gegnum fréttaþjónustu Matta Jó vélstjóra að sigla ætti á Grimsby og fögnuðum við strákarnir þessu en allir höfðum við heyrt sögur af Grimsby sem í hugum okkar var ekkert annað en gleðiborgin mesta. Skugga brá á andlit nýliðanna sem höfðu ekki asnnast til að taka með sér betri föt en þau sem þeir komu í um borð. En við jaxlarnir sem búnir voru að fara meira en þrjá túra vissum að partýgallann skildi maður aldrei við sig. Hinir eldri og reyndari bentu á að það hlytu að vera opnar þarna druslubúðir sem hægt væri að fata sig. En gleymdu því að allt slíkt spand minnkaði hinn naumt skammtaða gjaldeyri sem bókstaflega heilög skylda hvers sjóara var að eyða í bjór!

Veiðiferðin hófst eftir stím á Halamið og Eiður stýrimaður og Varði skipstjóri hittu þar fyrir nánast allan flotann sem var að veiðum í rekís sem nálgast hafði landið. Það var óhugnanlegt að liggja í kojunni og heyra ísinn skrapa síðu skipsins og muna eftir örlögum Titanic sem átti ekki að geta sokkið en ísinn skar upp eins og niðursuðudós. Á þriðja degi fór að hvessa og mikil ísing myndaðist og við sendir upp á hvalbak með kylfur til að berja ís af grindverki, stögum og slám.
Brátt var komið aftakaveður og haldið inn til Ísafjarðar þar sem gert var að einhverju smálegu. Þarna náðu menn að detta í það og lenda í partýi með vandræðabörnum úr Reykjanesskóla sem voru á leið heim í jólafrí.
Þegar komið var aftur á miðin var enn haugasjór og á Þorláksmessu fengum við á okkur brot og Haukur Fonni Snorrason og Arnar Ingólfs í Höfn urðu verst úti. Arnar fór úr kjálkalið en Fonni nuddaði hann þar til small í liðinn og sagði aðspurður hvernig Arnari liði: Hann er orðinn góður og farinn ryðja í sig kornflexi!
Aðfangadagur rann upp á Halamiðum og var eins og allir aðrir dagar úti á sjó nema að Matti Jó var í hvítri skyrtu og bauð upp á vindla og svo voru stórsteikur á borðum. En þetta voru fyrstu jólin sem margir okkar eyddu að heiman og það voru blendnar tilfinningar sem bærðust í kjúklingabrjóstunum þegar hugsað var heim.
Halli á Eyri var 2. kokkur og mikill vinskapur með mömmu og Eyrarfólkinu. Ein sterkasta minningin sem ég á af veru minni á sjó er af Halla færandi mér rjúkandi kúttmaga í 30 stiga gaddi á togvakt. Ég sé enn fyrir mér hvar rauk upp af diskinum og hvað þetta var gott. Ég stóð í ganginum bakborðmeginn þegar Halli kallaði út um kýraugað og diskurinn og gufustrókurinn upp af honum bar við birtuna úr eldhúsinu.

Mig rámar í að við höfum verið á siglingu til Englands um áramótin og þegar siglt var um Pentulinn sem er sundið milli Skotlands og Hjaltlandseyja var komið að manndómsvígslu sem fólst í því að þeir sem voru í sinni fyrstu siglingu voru baðaðir úr sjó í netalestarlokinu. Þetta tók lungann úr deginum og börðumst við hart en urðum allir að játa okkur sigraða nema Kiddi Ásgríms trúboða. Þeir náðu honum síðar og voru nærri því búnir að drekkja honum! Þetta var kennslubókardæmi í málshættinum: Engir flýr sín örlög!

Siglingin upp Humberfljótið var löng og spennan magnaðist. Við fórum upp skipastigana og okkur strákunum þótti þetta ævintýralegt. Jaxlarnir gömlu fóru nú að tala eitthvert allt annað tungumál og sagan af Jóni P. rifjuð upp þegar hann óðamála sagði við leigubílstjórann í Grimsby: Will you please be so very kind að keyra mig beint upp á Rauða Ljónið!
Já Rauða Ljónið: Þangað skyldi haldið. Staðurinn var sveipaður dýrðarljóma og enginn sjómaður sem vildi standa undir nafni gat verið þekktur fyrir að kíkja ekki í eina kollu á The Red Lion! Stebbi Láru minn gamli nágranni sem hafði marga fjöruna sopið og siglt, ráðlagði nú Binnudregnum að fara fyrst í Kol&Salt og versla hjá miðlaranum áður en Rauða Ljónið væri heimsótt. Því miður togaði Ljónið meira og það varð minna um MacIntosh-sælgætiskaup en til stóð.

Með okkur um borð í þessum túr var strákur úr Fljótunum sem ég man nú ekki lengur hvað hét. Hann hafði ekki farið annað um ævina en til Hosós og Haganesvíkur. Nú var hann kominn í erlenda borg og kunni sér ekki læti. Haukur Snorra tók hann að sér og við veltumst um af hlátri þegar að Fonni sagði okkur ferðasöguna: - Fyrst var ég nærri búinn að missa hann undir tveggja hæða strætó! Hann heldur bara að hann sé á túninu heima! Síðan héldum við í Kol&Salt og hann keypti stærstu MacIntosh-dós sem ég hef á ævinni séð. Þá fórum við í bíó en þá tók hann upp dósina og kláraði úr henni. Dyravörðurinn kom og bað okkur að yfirgefa kvikmyndahúsið því það skrjáfaði svo í bréfunum!!

Þegar komið var á Rauða Ljónið varð strax kátt á hjalla. Nokkrar velmálaðar gleðikonur á veiðum sóttu þar að okkur strax en við vörðumst fimlega. Steini Viggós var kokkurinn um borð. Þegar að ein þeirra gerði sig heimakomin við borðið strauk Steini henni um lærið og sagði á íslensku: Verður ykkur ekkert kalt stelpur mínar að vera svona illa klæddar?!!
Hjölli Tóta verslaði bjór fyrir á borðið og fann ekki peninginn í buxnavasa sínumstrax. Sá þá hvar gengilbeinan gerðist óróleg. Til að róa hana sagði Hjölli: Its alright! I have no money! Sem reyndist nóg á íslenskunni en ekki á enskunni!
Röggi Jóns var búinn að benda mér á mjög háan og lögulegan kvenmann sem í reykmettuðu loftinu hinum megin á kránni virtist afburða myndarleg. En það var líka Röggi sem kom til mín skelfingu lostinn eftir klósettferð því þessi hávaxna ofurskutla var að pissa við hliðina á honum í hlandskálina!!
Þarna var semsagt komin hún Lola sem hafði fylgt okkur til skips og gekk eins og kona en talaði eins og maður og hafði ávarpað Rögga: Hi luv! Og Röggi sá móta fyrir skeggrótinni áður en hann forðaði sér!

Well Im not the worlds most physical guy
But when she squeezed me tight she nearly broke my spine
Oh my lola lo-lo-lo-lo lola
Well Im not dumb but I cant understand
Why she walked like a woman and talked like a man
Oh my lola lo-lo-lo-lo lola lo-lo-lo-lo lola!!!!


Ég, Össi og Kjarri Ásmunds ákváðum að láta tattóvera okkur. Þetta var Dagur 2 á Rauða Ljóninu. Við öngluðum saman pundum og pensum og steðjuðum á tattostofu sem við höfðum rekist á niður við höfnina. Áður en haldið var inn var ákveðið að kaupa eina Gordons gin til að deyfa sársaukann en Kjarri var með nokkur tattú og þar á meðal áletrunina Vestmannaeyjar í fagurlituðum borða og þekkti því til hvað þetta gat verið assgoti vont. Við settumst síðan inn á biðstofuna og flettum myndunum sem í boði voru. Þetta voru allt frá litlum sætum akkerum á handarbak upp í krossfestingu Frelsarans með englum og allegræjer herðablaða á milli á bæði borð frá hársrótum að rassskoru. Fljótlega var ljós á verðlistanum að við myndum ekki eiga fyrir krossfestingunni. Kjarri fór fyrstur og tók með sé flöskuna og kom út frá Tattaranum rallhálfur með samanbitnar varir og umbúðir á handlegg. Össi var næstur og ég sá mikið eftir flöskunni sem var farinn að láta verulega á sjá.
Össi kom út með lítinn sætan bómull á hendinni og smálögg í flöskunni sem ég var fljótur að láta hverfa oní mig. Þá var komið að skreyta Binnudrenginn en þá voru auranir búnir. Þeir höfðu sem sé valið það dýrar myndir að ekkert var til skiptanna handa mér. Í dag er ég þó þakklátur þessum drengjum. Þegar ég hitti Kjarra er hann í ermasíðu. En það var verra með Össa greyið. Í þynnkunni á heimleiðinni undan bómull og blóðstorkinni húðinni kom í ljós lítill en sætur litskrúðugur borði með nafninu TÓTA. Gvendur Gústa vinur hans stökk á fætur þegar hann frétti þetta og sagði: Hann þekkir hana varla og dansaði bara við hana einn dans!! Össa fannst djöfullegt að sitja uppi með Tótu sína sem eflaust var sæt og sexý en það skipti bara ekki máli og þetta gat verið Össa til trafala í kvennamálum til frambúðar. Þegar komið var til Reykjavíkur fórum við Tattógengið í heimsókn til frænda Össa sem var leigubílstjóri á eftirlaunum og hafði slasast á sprengju í hernámi Breta og Kana í heimstyrjöldinni. Þannig var komið fyrir þessum heiðursmanni að hann mátti ekki mæla sökum fötlunar sinnar og lyfjatöku. Hann hafði fengist við Tattó á sínum yngri árum og batt Össi vonir við að hann gæti leyst úr Tattó vandamálum sínum. Samtölin fóru þannig fram að Össi bar upp spurningarnar en frændinn skrifaði svörin á dagatal sem hann reif jafnharðan af mánaðadegi sem hékk á veggnum. Þegar slitinn hafði verið um það bil hálfur mánuður af dagatalinu var orðið ljóst hvað Össi vildi. Hann bretti upp ermar og TÓTA kom í ljós. Frændi tók þá upp bírópenna og bar upp að vörum sínum og breytti á mjög skammri stundu TÓTU í TOKYÓ!! Össi varð barnslega glaður og var vel hellt upp á stríðshetjuna. Hins vegar var TÓTA mætt næst þegar hann kom úr sturtu!

Eins og komið hefur fram þá fórum við til Reykjavíkur en ekki Siglufjarðar vegna verkfalls sem enginn man nú lengur um hvað snerist. Þar vorum við í viku og vorum gífurlag vinsælir með bjór og brennsa upp á vasann. Hins vegar var mesti glansinn farinn af mér þegar að heim var komið eftir hálfan mánuð á sjó, siglingu og vikustopp í Reykjavík. Binna Jóns bjóst við að einkasonurinn kæmi með bílfarma af MacIntosh sælgæti til hennar svo gæti hún gert það sem hún hefur mest gaman af: Að gefa. En á gólfinu lágu saltstorkin upphá rússkinnsstígvél með uppbrettar tær við hliðina á hálfri dós af sælgæti sem að bjargvætturinn Halli á Eyri hafði gefið mér!

Textinn um Lolu er bitur með góðfúslegu leyfi Ray Davies.
Birtist í SJómannablaði Hellunnar 2001-GT

... tilbaka